onderzoek

Uit onderzoek blijkt..

Er worden jaarlijks diverse landelijke onderzoeken gedaan naar de oorzaken van uitval en studievertraging. Onze werkgroep Onderzoek houdt publicaties in de gaten en destilleert bevindingen en resultaten. Dit gebruiken wij weer als input voor onze activiteiten. Hier vind je de belangrijkste conclusies uit recente onderzoeken.

AI en studiekeuze

Qompas onderzoek 4 mei 2026

Het gebruik van AI in de onderwijssector krijgt steeds meer aandacht. Maar hoe zit het met het gebruik van AI tijdens het maken van studiekeuzes? Behalve dat een middelbare scholier zijn werkstuk laat schrijven door ChatGPT gebruikt deze scholier ChatGPT misschien ook wel voor het oriënteren op studies. Qompas deed onderzoek naar AI-gebruik door studiekiezers. In dit artikel bespreken we de resultaten van dit onderzoek evenals hoe decanen kunnen inspelen op het AI-gebruik van studiekiezers.

Passende studiekeuze belangrijker dan ooit

Onderzoek Vrije Universiteit 2025

Een passende studiekeuze blijkt belangrijker dan ooit. Onderzoek van de Vrije Universiteit (2025) laat zien dat een verkeerde studiekeuze een van de belangrijkste redenen is voor uitval: de helft van de uitvallers geeft aan dat zij achteraf een mismatch ervoeren tussen verwachtingen en werkelijkheid. Jongeren ervaren bovendien toenemende keuzestress en hebben moeite om een realistisch beeld van opleidingen te vormen. Dit onderstreept het belang van vroege, brede en realistische studiekeuzebegeleiding. 

De rol van toetsing

Onderzoek naar toetsing en studiesucces HAN 2025

Uit recente literatuur van de HAN (2025) blijkt dat formatieve toetsing en regelmatige feedback een belangrijke rol spelen in studiesucces. Studenten die hun leerproces kunnen monitoren en bijsturen, vallen minder vaak uit. De overgang van het vo — met veel kleinere toetsen — naar het ho, waar grotere summatieve toetsen domineren, blijft voor veel studenten een uitdaging. 

doorstroom onder Friese studenten

Onze doorstroomrapportages

Inzicht in doorstroom eigen oud-leerlingen

De overgang van het voortgezet onderwijs naar het hoger onderwijs blijft een kritische fase waarin veel leerlingen tegen uitdagingen aanlopen. Recente onderzoeken laten zien dat de doorstroom in het eerste jaar van het hbo en wo onder druk blijft staan en dat verschillen tussen groepen studenten hardnekkig zijn. Wij maken elk jaar voor elk van onze aangesloten vo-scholen een doorstroomrapportage, deze biedt inzicht in hoe oud leerlingen van uw school hun eerste studiejaar doorlopen en vormt daarmee een waardevolle basis voor het gesprek over voorbereiding, studiekeuze en gelijke kansen. 

De gegevens delen we jaarlijks met elke individuele school, eens in de twee jaar komen we langs om hierover in gesprek te gaan. Vaak komen uit deze gesprekken nieuwe inzichten en ideeën naar voren. Daar kunnen wij en de scholen weer mee aan de slag.

In de figuur hiernaast zie je hoe het gemiddelde doorstroompercentage van leerlingen die afkomstig zijn van Friese vo-scholen zich in de loop van de jaren ontwikkelt. Het doorstroompercentage zet het aantal studenten dat na 1 jaar nog steeds met dezelfde studie bezig is af tegen het totaal aantal begonnen studenten in het eerste jaar. De resultaten van de leerlingen afkomstig van Friese vo-scholen worden vergeleken met de totale doorstroom op de betreffende ho school.

In deze grafiek wordt de totale doorstroom, uitval en switch in percentages vergeleken tussen de twee Friese hogescholen en het landelijk gemiddelde (van alle hogescholen in Nederland).